‘Het enige kasteel van Drenthe’

Vanaf 1 oktober is er bij het Stedelijk Museum Coevorden een nieuwe tentoonstelling te zien. In Coevorden staat namelijk het enige kasteel dat vandaag de dag nog te vinden is in de provincie Drenthe. Een unicum dus, een kasteel met een roerig verleden. Een kasteel dat in de jaren zeventig van de vorige eeuw van de ondergang is gered en waarover verschillende theorieën zijn geweest met betrekking tot de bouw van het kasteel. De theorie dat het kasteel ooit een vierkant kasteel is geweest, staat centraal in deze tentoonstelling.

Vierkant kasteel
Nieuwe inzichten hebben duidelijk gemaakt dat de verbouwingen van het kasteel in Coevorden, zoals men dat lang voor ogen heeft gehad, niet stroken met de werkelijkheid. Het kasteel is waarschijnlijk in een bepaalde fase een vierkant kasteel geweest met vier ronde of vierkante torens. Voormalig hoogleraren Jaap Renaud en Hans Janssen hebben in het verleden onderzoek verricht naar het uiterlijk en de betekenis van het kasteel in de Middeleeuwen. De huidige tentoonstelling is gebaseerd op het promotieonderzoek van Diana Spiekout. Zij heeft voor dit onderzoek, betreffende kastelen in het Oversticht (Noordoost-Nederland), onder andere onderzoek gedaan naar het kasteel in Coevorden. Hierin onderzocht zij de rol tussen kastelen, het fysieke landschap en het machtslandschap tussen 1050 en 1450. De driebouwfases: motte, uitgebouwde motte met ringmuur en vierkant kasteel worden in de tentoonstelling met behulp van maquettes verduidelijkt. Ook drie bisschoppen die een belangrijke rol hebben gespeeld in deze bouwgeschiedenis, Harbert van Bierum, Otto van Lippe en Frederik van Blankenheim komen aan bod.

Het kasteel na 1450 en de restauratie
Alhoewel de kern van de tentoonstelling over de periode vóór 1450 gaat, is er in de tentoonstelling ook aandacht geschonken aan de periode hierna. Wat gebeurde er in de latere eeuwen met dit kasteel, dat ooit één van de belangrijkste kastelen van Noord-Oost Nederland was? Hoe is het tot verval gekomen en wat kwam er kijken bij de restauratie van het kasteel? Dit zijn een aantal vragen die in de tentoonstelling beantwoord worden.

Randprogramma
In context van deze tentoonstelling worden diverse activiteiten georganiseerd. Zo wordt er op zondag 2 oktober om 14.00 voor genodigden een rondleiding door de tentoonstelling gegeven door Diana Spiekhout, bij wijze van opening. In samenwerking met het H Design Hotels Kasteel van Coevorden is er een speciaal ‘Kasteelarrangement’ neergezet waarmee u een bezoek aan het museum kunt combineren met een lunch in het enige, echte kasteel. Dit arrangement en de tentoonstelling lopen tot en met 2 april 2017. Meer informatie over de activiteiten zal gepubliceerd worden op de website www.museumcoevorden.nl.

 Foto: kasteel van Coevorden, fotocollectie Nederlandse Kastelen Stichting en Kasteel Coevorden.

 

In de vuurlinie – 75 jaar Tweede Wereldoorlog

10 oktober 2015 – 30 oktober 2016

In 1940 is Nederland in oorlog. Duitse troepen vallen op diverse plaatsen het land binnen, ook in Coevorden. Martinus Vugteveen is nog maar 20 jaar oud als hij samen met drie andere soldaten de opdracht krijgt de Duitse opmars in Coevorden tegen te houden. De minitentoonstelling ‘In de vuurlinie’ vertelt het verhaal van Martinus en de strijd om Coevorden.

 

Grenzenloos Straffen

5 maart – 18 september 2016

Al honderden jaren wordt er in onze regio over de grens samengewerkt tussen rechtbanken en justitie. Deze nauwe samenwerking kon voorkomen dat misdadigers deze grenspositie in hun voordeel zouden kunnen gebruiken. Daarnaast waren de begrenzingen van justitie in vroegere tijden heel anders dan heden. Eeuwenoud gewoonrecht, landsrecht en plaatselijke gerechtsheren bepaalden de straffen. Martelingen en “pijnlijk verhoor“ behoorden tot het standaard veroordelingsproces. In veel gevallen was er sprake van een snelle veroordeling, gevolgd door de beul, die aan de galg of met het rechtzwaard het bloederige handwerk verrichte.

De tentoonstelling ‘Grenzeloos Straffen’ neemt u mee in de wereld van het strafrecht in de periode 1500 tot 1800. De vele stukken uit archieven en musea van hier en over de grens laten u de geschiedenis van het strafrecht in het grensgebied zien. U kunt de sporen van de gerechtshistorie ook buiten het museum ontdekken door een bezoek te brengen aan de oude gerechtsplekken en terechtstellingsplaatsen die nog te vinden zijn in de gehele grensregio.

De tentoonstelling is een samenwerkingsproject tussen het Emslansmuseum uit Lingen en het Stedelijk Museum Coevorden. Daarnaast werkten een groot aantal andere musea in Nederland en Duitsland mee aan het project door het beschikbaar stellen van bruiklenen en ander materiaal. De tentoonstelling is mede mogelijk gemaakt dankzij steun van de Euregio, Provincie Drenthe, het bundesland Niedersachsen, het Emslandse landschap, Landskreis Emsland en de steden Coevorden en Lingen. Burgemeester Bert Bouwmeester zal de tentoonstelling officieel openen.

Dominee Slatius werd in hechtenis genomen in Rolde, gevangen gezet in Coevorden en terchtgesteld op het rad op verdenking van aanslag op prins maurits .

 

Coeverse Kinderboeken

10 oktober 2015 – 20 februari 2016

Coevorden is voor verschillende schrijvers de inspiratie geweest voor een bijzonder boek of verhaal. Niet alleen boeken voor volwassenen, maar ook juist voor kinderboeken vormt Coevorden regelmatig het decor. Misschien wel dankzij de spannende verhalen over ridders en veldslagen, door de hunebedden in de omgeving of misschien wel gewoon omdat het zo’n bijzonder stadje is. In de tentoonstelling ‘Coeverse Kinderboeken’ komen al deze kinderboeken voorbij. De tentoonstelling is zeker niet alleen voor volwassenen, maar juist ook voor de kinderen! Want aan de achterkant van de tentoonstelling bevind zich een plek waar kinderen kunnen lezen, spelen en ontdekken.

Verhalenwedstrijd
Het is tijd voor een nieuw Coevers kinderboek! Wie schrijft het leukste, mooiste of spannendste kinderverhaal met Coevorden in de hoofdrol? Het verhaal mag overal over gaan zolang het zich maar af speelt in Coevorden, zoals bijvoorbeeld: Het spook van de Huttenheugte of Het dagboek van een Coevorder poes. Een deskundige jury zal alle ingezonden verhalen beoordelen. Degene die het leukste verhaal schrijft krijgt een exemplaar van zijn of haar eigen boek inclusief twee op maat gemaakte illustraties. Daarnaast zal het boek ook opgenomen worden in de museumwinkel en de collectie van de bibliotheek!

Coevorden in de oorlogspers van de 17e eeuw

24 januari – 25 september 2015

Zoals de persfotograaf tegenwoordig, trokken in de zeventiende en achttiende eeuw tekenaars met de vloot of legers mee om krijgsgeschiedenissen in beeld als nieuwsbericht vast te leggen. De historieprenten die zij maakten vormden de verslaglegging van belangrijke gebeurtenissen als belegeringen, zeeslagen, overstromingen of branden. In toenmalig bekende grafische technieken van houtsneden, etsen en gravures en in de 19e eeuw bovendien in lithografie werden hun producten los, al of niet voorzien van uitleggende tekst, verkocht aan belangstellenden. Ook werden deze prenten als illustraties in geschiedenisboeken opgenomen.

In de expositie zien we in oude grafische technieken afgebeeld, wat zich in twee voor Coevorden belangrijke krijgsperioden tussen vriend en vijand heeft afgespeeld. De prenten laten de gebeurtenissen zien in Coevorden in de Tachtigjarige oorlog en in het Rampjaar 1672 en het daaropvolgend jaar 1673. De verschillende prenten belichten de gebeurtenissen ieder op hun eigen manier en bieden inzicht op hoe men in die tijd de gebeurtenissen beleeft moet hebben.

Coevorden in de eerste Wereldoorlog 

19 oktober – 28 december 2015

In 2015 was het 100 jaar geleden dat de Eerste Wereldoorlog uitbrak. Door heel Europa wordt deze gebeurtenis herdacht en 4 jaar lang ging Europa gebukt onder de meest vreselijke veldslagen. Met moeite lukte het de Nederlandse regering om neutraal te blijven. Nederland deed niet mee aan grote gevechten, echter de neutraliteit had ook zijn ongemakken. Al meteen na het uitbreken van die oorlog leek er een tekort te ontstaan aan kleingeld, waardoor de gemeente Coevorden genoodzaakt werd om noodgeld uit te geven. Er volgt een grote stroom vluchtelingen vanuit België en Frankrijk naar Nederland. Bijna alles kwam op de bon Hierdoor ontstond er een illegale handel en werd er door de ligging van Coevorden aan de grens, veel gesmokkeld.

Muziek oet Drenthe

15 mei 2014 – 15 oktober 2014

De tentoonstelling beschrijft de muziekgeschiedenis van Drenthe en Coevorden in het bijzonder vanaf het prille begin tot de afgelopen jaren. Zo is de originele tekst van het ‘gezang op de verovering van Koevorden’ uit 1672 te zien, kunt u zich verdiepen in de opkomst van ‘streektaalmuziek’ ( van de Thrianta’ s in de jaren 50 tot Titt’n in de jaren 90) of oude herinneringen ophalen bij de verhalen over de vele café’s als het ‘House of the rising sun’ en ‘Onder de Linden’. Daarnaast is er natuurlijk ook aandacht voor het rijke aanbod aan muziekverenigingen dat onze provincie rijk is dankzij het materiaal dat door de lokale verenigingen beschikbaar is gesteld.

Coevorden Ganzenstad

15 oktober 2013 – 1 februari 2014

De Ganzenmarkt is een jaarlijks hoogtepunt in Coevorden. Deze markt, met veel folkloristische gebruiken, wordt al eeuwen lang gehouden. De ganzen, die door de boeren in de omgeving van Coevorden waren vetgemest, werden dan verkocht. Terwijl de bezoekers uit wijde omgeving op de markt hun laatste inkopen voor de winter deden vermaakten zowel jong als oud zich op de kermis. Ook nu nog is de Ganzenmarkt een drukbezocht evenement op de tweede maandag in november. In de tentoonstelling Coevorden Ganzenstad maakt u kennis met de geschiedenis en tradities van de Ganzenmarkt. Daarnaast zullen de vele oude foto’s en filmmateriaal voor de Coevordenaren een feest van herkenning zijn.

Heeren van Coevorden 

24 juni – 1 oktober 2013

De eerste heeren van Coevorden waren de burggraven, aangesteld door de bisschop van Utrecht als uitvoerende macht. Als bewoners van het kasteel bewaakten zij de stad en zorgden voor het innen van de tol en de pacht. Helaas waren het ook dezelfde heren die regelmatig voor gerommel in de stad en in Drenthe zorgden. Omdat ze niet naar de wens van de bisschop handelden en daarom door hem met geweld werden verdreven, of wanneer zij de stad  op  hem terug wilden veroveren. Na de eerste heeren zijn er regelmatig mannen geweest die op hun eigen manier een rol hebben gespeeld in de geschiedenis van Coevorden. Omdat zij een sleutelrol vervulden in een belangrijke gebeurtenis, doordat zij onderdeel waren van een groter geheel of juist omdat zij ons een bijzonder kijkje bieden in de rijke geschiedenis van onze stad. In deze tentoonstelling maakt u kennis met het verhaal van vijf Heeren van Coevorden. De start van, wat wij hopen, een serie wordt van tentoonstellingen met vele verhalen over uitzonderlijke heeren (en dames) met een bijzondere band met de historie van Coevorden.

All Rights Reserved